อาหารสำหรับคนที่ต้อง กลืนแร่ (รักษาไทรอยด์)

หากคุณเป็นคนหนึ่งที่จะต้องเข้ารับการรักษาด้วยการ กลืนแร่ คงเคยได้ยินคุณหมอบอกว่า “ให้งดอาหารที่มีไอโอดีน” แล้วเคยสงสัยกันไหมว่าทำไมต้องงด? แล้วถ้าต้องงดเราจะกินอะไรได้บ้าง?  

จริงๆ แล้ว การงดไอโอดีนก่อนกลืนแร่ ไม่ไช่แค่ข้อห้ามทั่วไป แต่เป็นขั้นตอนที่สำคัญที่ช่วยให้ร่างกายของเราได้รับรังสีได้อย่างเต็มที่ เนื่องจากต่อมไทรอยด์ของเราทำหน้าที่ดูดซึมไอโอดีน ซึ่งปกติเราได้รับไอโอดีนมาจากอาหาร แต่ถ้าเราลดไอโอดีนจากอาหารให้เหลือน้อยที่สุด เมื่อเรากลืนแร่รังสีไอโอดีน-131 (I-131) เข้าไปในช่วงเข้ารับการรักษา  ต่อมไทรอยด์ก็จะดูดซึมรังสี I-131 ได้อย่างมีประสิทธิภาพ และช่วยทำลายเซลล์ไทรอยด์ที่ผิดปกติได้เต็มที่ ช่วยให้การรักษามีประสิทธิภาพมากขึ้น 

แต่คำถามคือ… แล้วเราจะกินอะไรได้บ้าง? ในบทความนี้เราจะมาแนะนำอาหารที่ควรกินและควรหลีกเลี่ยง รวมถึงตัวอย่างอาหารที่จะช่วยให้คุณเตรียมพร้อมสำหรับการรักษาครั้งนี้กันค่ะ  

ทำไมต้อง กลืนแร่ 

การกลืนแร่รังสี I-131 เป็นหนึ่งในวิธีการรักษาที่สำคัญสำหรับ ผู้ป่วยมะเร็งไทรอยด์และโรคไทรอยด์เป็นพิษ (Hyperthyroidism) โดยใช้ รังสีไอโอดีน-131 (I-131) เข้าไปทำลายเซลล์ไทรอยด์ที่ผิดปกติ วิธีนี้ช่วยลดโอกาสการกลับมาเป็นซ้ำของโรค และช่วยให้ต่อมไทรอยด์ทำงานเป็นปกติ 

ใครบ้างที่ต้องกลืนแร่? 

• ผู้ป่วยมะเร็งไทรอยด์ที่ต้องกำจัดเซลล์ไทรอยด์ที่เหลืออยู่หลังการผ่าตัด 

• ผู้ที่เป็นไทรอยด์เป็นพิษหรือไทรอยด์โตผิดปกติ และต้องการลดการทำงานของต่อมไทรอยด์ 

อาหารที่ควรกิน-หลีกเลี่ยง ก่อนเข้ารับ กลืนแร่

ก่อนเข้ารับการกลืนแร่ ผู้ป่วยควรเลือกกินอาหารที่มีไอโอดีนต่ำ หรือ Low Iodine Diet เป็นเวลา 1-2 สัปดาห์ ปริมาณไอโอดีนที่ได้รับต่อวัน ไม่ควรเกิน 50 ไมโครกรัมต่อวัน และควรหลีกเลี่ยงอาหารที่มีไอโอดีสูง รวมถึงอาหารและเครื่องปรุงที่มีการเสริมไอดีน 

อาหารที่ควรเลือก 

• เนื้อสัตว์ 

• เนื้อสัตว์ที่ไม่มีการปรุงหรือหมัก เช่น เนื้อหมู เนื้อวัว เนื้อไก่ 

• ไข่ขาว  

• ปลาน้ำจืด 

• ผักและผลไม้โดยทั่วไป (ยกเว้นผักและผลไม้บางชนิด) 

• ข้าวและแป้ง: ข้าวเจ้า ข้าวกล้อง ข้าวไรซ์เบอร์รี่

• เครื่องปรุง : เกลือสินเธาว์ เกลือที่ไม่มีการเติมไอโอดีน ซอสและเครื่องปรุงที่ไม่เติมไอโอดีน 

อาหารที่ควรหลีกเลี่ยง 

• อาหารทะเลทุกชนิด  

• ไข่แดง 

• ผัก : สาหร่าย เนียงรอก ผักแพงพวย ปรงทะเล สะเดา ใบชะมวง 

• ผลไม้ : กล้วยน้ำว้า กล้วยหอม สับปะรดภูแล 

• ข้าวและธัญพืช : ข้าวมันปู ข้าวหอมมะลิและข้าวเหนียวซ้อมมือ 

• เครื่องดื่ม : น้ำนมข้าว 

• นมและผลิตภัณฑ์จากนม เช่น นม โยเกิร์ต 

• ขนมปังหรือเบเกอร์รี่ที่ขายทั่วไป (เพราะมีเกลือเป็นส่วนผสม)  

• อาหารแปรรูปและอาหารกระป๋องทุกชนิด 

• อาหารหมักดอง เช่น ผักกาดดอง กิมจิ 

• อาหารแช่แข็ง 

• เครื่องปรุง : เกลือทั่วไป (มักมีการเติมไอโอดีน) 

*แนะนำอ่านฉลากโภชนาการและส่วนประกอบทุกครั้งก่อนบริโภค 

ตัวอย่างอาหาร 5 เมนู ไอโอดีนต่ำ ทำได้ง่ายๆ 

นอกจากจะต้องเลือกวัตถุดิบและเครื่องปรุงที่มีไอดีนต่ำแล้ว แนะนำเพิ่มการกินโปรตีนหรือเนื้อสัตว์ให้เพียงพอ เพื่อให้สอดคล้องไปกับการรักษาและช่วยให้คุณฟื้นตัวได้เร็วขึ้น 

1.ข้าวต้มหมูสับไข่ขาว 

วัตถุดิบ: ข้าวเจ้า, หมูสับ, ไข่ขาว, ต้นหอม, ผักชี, พริกไทย 

วิธีทำ: ต้มข้าวกับน้ำจนสุก ใส่หมูสับที่ปรุงรสด้วยเกลือสินเธาว์หรือซีอิ๊วที่ไม่เติมไอโอดีน เติมไข่ขาวรอจรนสุก จากนั้นโรยต้นหอมผักชี 

2.ข้าวผัดกระเทียมไก่ 

วัตถุดิบ: ข้าวสวย, เนื้อไก่หั่นเต๋า, กระเทียม, น้ำมันพืช, เกลือสินเธาว์, ซอสเห็ดหอม (เลือกสูตรที่ไม่เติมไอโอดีน), น้ำตาล 

วิธีทำ: ผัดกระเทียมกับน้ำมัน ใส่ไก่ผัดให้สุก เติมข้าวสวย ปรุงรสด้วยเครื่องปรุง และชิมรสตามชอบ 

3.ลาบหมูใส่ข้าวคั่ว 

วัตถุดิบ: หมูสับ, หอมแดงซอย, ข้าวคั่ว, ผักชีฝรั่ง, น้ำมะนาว, น้ำปลาที่ไม่เติมไอโอดีน 
วิธีทำ: ลวกหมูสับให้สุก คลุกกับข้าวคั่ว หอมแดง ผักชีฝรั่ง ปรุงรสด้วยน้ำมะนาว 

4.ต้มส้มปลาแรด 

วัตถุดิบ: ปลาแรด, หอมแดงซอย, ขิงซอย, ตะไคร้หั่นแฉลบ, ใบมะกรูด, น้ำมะขามเปียก, น้ำตาลปี๊บ, เกลือสินเธาว์, พริกขี้หนูทุบ, น้ำเปล่า 

วิธีทำ: ต้มน้ำให้เดือด ใส่หอมแดง ขิงซอย ตะไคร้ และใบมะกรูด ใส่ปลาแรดลงไป ต้มจนสุก ปรุงรสด้วยน้ำมะขามเปียก น้ำตาลปี๊บ และเกลือสินเธาว์ ใส่พริกขี้หนูทุบ ตักเสิร์ฟ 

5.สันคอหมูย่าง + น้ำพริกหนุ่ม 

วัตถุดิบ : สันคอหมู, ซีอิ๊วขาวสูตรไม่มีไอโอดีน, น้ำมันพืช, พริกหนุ่ม, หอมแดง, กระเทียม, น้ำมะนาว, เกลือที่ไม่เติมไอโอดีน 

วิธีทำ: หมักสันคอหมูกับซีอิ๊วขาวและน้ำมันพืช ย่างจนสุก หอม เผาพริกหนุ่ม หอมแดง และกระเทียม โขลกให้เข้ากัน ปรุงรสด้วยน้ำมะนาวและเกลือ เสิร์ฟคู่กัน 

การควบคุมอาหารก่อนกลืนแร่รังสี I-131 เป็นขั้นตอนสำคัญที่ช่วยให้การรักษามีประสิทธิภาพสูงสุด Low Iodine Diet หรือ อาหารไอโอดีนต่ำ จะช่วยให้ต่อมไทรอยด์ดูดซึมรังสีได้ดีขึ้น ทำให้การรักษาเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ 

โดยการเลือกอาหารไอโอดีนต่ำนั้น สามารถเลือกบริโภคเนื้อสัตว์ได้ทุกชนิด (ยกเว้นอาหารทะเล) ที่ไม่ผ่านการแปรรูป ไข่ขาว ผักและผลไม้ ข้าวไม่ขัดสี และเครื่องปรุงที่ไม่มีไอโอดีนเสริม และ หลีกเลี่ยงอาหารไอโอดีนสูง เช่น อาหารทะเล สาหร่าย ผลิตภัณฑ์จากนม ไข่แดง อาหารแปรรูป อาหารแช่แข็ง และเครื่องปรุงรสที่เสริมไอโอดีน  

นอกจากนี้การทำอาหารเองจะช่วยให้เราควบคุมปริมาณไอโอดีนได้ง่ายกว่า เนื่องจากเราสามารถ เลือกวัตถุดิบที่แน่ใจว่าไม่มีการเติมไอโอดีน หลีกเลี่ยงเครื่องปรุงรสที่อาจมีไอโอดีนแฝง และลดโอกาสได้รับไอโอดีนจากอาหารสำเร็จรูปที่มักมีเกลือเสริมไอโอดีนเป็นส่วนประกอบ นอกจากนี้ การทำอาหารเองยังช่วยให้มั่นใจว่าเราได้รับ โปรตีนและสารอาหารที่จำเป็นเพียงพอ เพื่อเตรียมร่างกายให้พร้อมสำหรับการรักษาได้อย่างมั่นใจ และที่สำคัญอย่าลืมอ่านฉลากโภชนาการทุกครั้งก่อนบริโภค และเลือกวัตถุดิบให้เหมาะสม เพื่อให้การควบคุมอาหารเป็นไปอย่างถูกต้องและช่วยให้การรักษามีประสิทธิภาพมากที่สุด สนใจปรึกษานักกำหนดอาหารออนไลน์กับเรา Eatwellconcept ได้ เราจะช่วยดูเรื่องอาหารให้เหมาะสมกับโรคที่กำลังรักษาและปริมาณอาหารที่เหมาะสม

สอบถามเพิ่มเติม Add Line ปรึกษานักกำหนดอาหาร

ดูแลสุขภาพของคุณให้ถูกวิธี

โปรแกรมปรึกษานักกำหนดอาหารคืออะไร ?

พร้อมรับคำปรึกษาจาก

นักกำหนดอาหารวิชาชีพ

ไม่พลาดบทความด้านโภชนาการ

ของ อีทเวลล์คอนเซปต์ ก่อนใคร

แหล่งอ้างอิง 

1. ภาควิชารังสีวิทยา. (ม.ป.ป). คู่มืออาหารไอโอดีนต่ำ สำหรับผู้ป่วยไทรอยด์เป็นพิษเตรียมตัวก่อนการรักษาด้วยไอโอดีนรังสี. คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล. https://www.rama.mahidol.ac.th/radiology/th/nm/news/event/24apr2023-0941 

2. Low Iodine diet: FAQ. (2016) American Thyroid Association