ป้ายกำกับจากคลังความรู้

Tag : Uncategorized

อาหารของผู้ป่วยมะเร็งช่วง “ให้คีโม” : กินอะไรช่วยเพิ่มเกล็ดเลือดและลดผลข้างเคียง?

อาหารของผู้ป่วยมะเร็งช่วง “ให้คีโม” : กินอะไรช่วยเพิ่มเกล็ดเลือดและลดผลข้างเคียง? อัปเดตล่าสุด: มิถุนายน 2569 เมื่อผู้ป่วยมะเร็งเข้ารับการรักษาแบบเคมีบำบัด (Chemotherapy) มักจะส่งผลให้ไขกระดูกสร้างเม็ดเลือดได้น้อยลง นำไปสู่ภาวะ “เกล็ดเลือดต่ำ” และภูมิคุ้มกันอ่อนแอ การเลือกสารอาหารที่ถูกต้องจึงไม่ใช่แค่เรื่องความอิ่ม แต่คือการเตรียมความพร้อมให้ร่างกายสู้กับผลข้างเคียงและฟื้นตัวได้อย่างรวดเร็ว โปรตีนและโฟเลตช่วยฟื้นฟูเกล็ดเลือด เลือกอาหารปรุงสุก ลดความเสี่ยงติดเชื้อ ผัก ผลไม้สด เพิ่มวิตามินและสารต้านอนุมูลอิสระ หลีกเลี่ยงอาหารดิบและแอลกอฮอล์ อาหารของผู้ป่วยมะเร็งช่วง “ให้คีโม” คืออะไร? อาหารของผู้ป่วยมะเร็งช่วงให้คีโม (Chemotherapy) คือการจัดอาหารที่เน้นสารอาหารสำคัญเพื่อเสริมสร้างภูมิคุ้มกัน เพิ่มเกล็ดเลือด และลดผลข้างเคียงจากการรักษา เช่น อ่อนเพลีย คลื่นไส้ หรือภูมิคุ้มกันต่ำ โดยมักเน้นอาหารที่มีโปรตีนคุณภาพสูง โฟเลต วิตามินบี 12 และอาหารที่สะอาดปลอดเชื้อ เพื่อป้องกันการติดเชื้อและช่วยให้ร่างกายฟื้นตัวได้ดีขึ้น (กรมอนามัย, 2566) อาหารอะไรช่วยเพิ่มเกล็ดเลือดในผู้ป่วยคีโม? โปรตีนคุณภาพสูงและวิตามินบี 12 สำคัญอย่างไร? โปรตีนคุณภาพสูงจากเนื้อสัตว์ ไข่ และถั่วเมล็ดแห้ง ช่วยกระตุ้นการสร้างเกล็ดเลือด วิตามินบี 12 จากตับ ปลา และไข่ […]

แปรผลค่า eGFR ของไต ต่ำขนาดไหนถึงเสี่ยงอันตราย?

อัปเดต: พฤษภาคม 2569 | เขียนโดย ทีมนักกำหนดอาหารวิชาชีพ Eatwellconcept ในการตรวจสุขภาพประจำปี นอกเหนือจากค่าความดันโลหิตและระดับน้ำตาลในเลือดแล้ว ค่า eGFR (Estimated Glomerular Filtration Rate) หรืออัตราการกรองของเสียของไต คือหนึ่งในสารน้ำสำคัญทางห้องปฏิบัติการที่เป็นหัวใจหลักในการติดตามและประเมินประสิทธิภาพการทำงานของไตในปัจจุบัน การเข้าใจความหมายของตัวเลขเหล่านี้ จะช่วยให้เราสามารถวางแผนการดูแลตัวเองและปรับเปลี่ยนโภชนาการได้อย่างเหมาะสม ก่อนที่ไตจะถูกทำลายไปอย่างถาวร ค่า eGFR

อาหารโรคไต ระยะ 3-4-5 กินอะไรได้ : คู่มือจากนักกำหนดอาหาร

อาหารโรคไต ระยะ 3-4-5 กินอะไรได้ : คู่มือจากนักกำหนดอาหาร อัปเดตล่าสุด: พฤกษภาคม 2569 อาหารโรคไตที่เหมาะสมจะช่วยควบคุมอาการบวมน้ำ ความดันโลหิต และป้องกันภาวะหัวใจล้มเหลว ผู้ป่วยควรได้รับคำแนะนำจากนักกำหนดอาหารวิชาชีพเพื่อปรับเมนูให้เหมาะกับแต่ละบุคคล จำกัดโปรตีน 0.6–0.8 กรัม/กก./วัน เลือกโปรตีนคุณภาพดี เช่น ไข่ขาว ปลา ควบคุมโพแทสเซียม ฟอสฟอรัส โซเดียม เมนูไทยปรับได้ตามคำแนะนำของนักกำหนดอาหาร อาหารโรคไต ระยะ 3-4-5 คืออะไร? อาหารโรคไตระยะ 3–5 คือแนวทางโภชนาการที่ออกแบบเพื่อชะลอการเสื่อมของไต ลดภาระการทำงานของไต และลดความเสี่ยงภาวะแทรกซ้อน โดยเน้นจำกัดโปรตีนคุณภาพดี (0.6–0.8 กรัม/กก./วัน) ลดโซเดียม (

ฟอสฟอรัส สารอาหารที่ต้องระวังสำหรับคนไข้โรคไต : ควบคุมอย่างไรให้ปลอดภัย

อัปเดตล่าสุด: พฤกษภาคม 2569 ฟอสฟอรัส (Phosphorus) คือแร่ธาตุที่สะสมในเลือดเมื่อไตเสื่อม โดยผู้ป่วย CKD ระยะ 3-4-5 ควรจำกัดปริมาณไม่เกิน 800 มก./วัน เพื่อป้องกันกระดูกเปราะบางและหลอดเลือดแข็งตัว โดยปกติไตจะขับฟอสฟอรัสส่วนเกินออกทางปัสสาวะ แต่เมื่อไตเสื่อมประสิทธิภาพ ฟอสฟอรัสจะสะสมในเลือดจนเกินค่าปกติ ผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง (CKD) โดยเฉพาะระยะ 3-4-5 จึงต้องควบคุมปริมาณฟอสฟอรัสในอาหารอย่างเข้มงวด จำกัดฟอสฟอรัสไม่เกิน 800 มก./วัน สำหรับ CKD หลีกเลี่ยงนม ถั่ว ไข่แดง อาหารแปรรูป อ่านฉลากอาหารเพื่อเลี่ยงฟอสฟอรัสแฝง ใช้ยาจับฟอสฟอรัสตามคำแนะนำแพทย์ ฟอสฟอรัส สูงส่งผลอย่างไรต่อผู้ป่วย CKD ระยะ 3-4-5? การมีฟอสฟอรัสในเลือดสูง (Hyperphosphatemia) ส่งผลเสียต่อผู้ป่วย CKD อย่างชัดเจน  ฟอสฟอรัสสะสมทำให้กระดูกอ่อนและหลอดเลือดแข็งตัว เมื่อฟอสฟอรัสสะสมในเลือด จะดึงแคลเซียมออกจากกระดูกเพื่อลดระดับฟอสฟอรัส ส่งผลให้กระดูกเปราะบาง และเสี่ยงต่อการแตกหักง่าย ขณะเดียวกัน แคลเซียมและฟอสฟอรัสที่สูงในเลือดจะตกตะกอนในหลอดเลือด ทำให้หลอดเลือดแข็งตัว เพิ่มความเสี่ยงโรคหัวใจและหลอดเลือด (สถาบันโภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล, 2566) […]

นับคาร์บ คืออะไร วิธีนับคาร์โบไฮเดรตง่ายๆ สำหรับผู้ป่วยเบาหวานและ IF/Low‑carb

อัปเดตล่าสุด: พฤกษภาคม 2569 การ นับคาร์บ (Carb Counting) คือการคำนวณปริมาณคาร์โบไฮเดรตในอาหารแต่ละมื้อ เช่น ข้าว 1 ทัพพี ≈15 g เพื่อควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดอย่างแม่นยำ ช่วยปรับอินซูลินและวางแผนมื้อได้ดี เช่น มื้อเช้าด้วยข้าวกล้อง 1 ทัพพี จะมีคาร์บประมาณ 15‑20 g  นับคาร์บช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ข้าว 1 ทัพพี ≈ 15 กรัมคาร์บ เหมาะกับผู้ป่วยเบาหวานและ IF/Low-carb ใช้ตารางอาหารไทยช่วยนับได้ง่าย การนับคาร์บ คืออะไร และสำคัญอย่างไร? การ นับคาร์บ (Carb Counting) คือวิธีการคำนวณปริมาณคาร์โบไฮเดรต (carbohydrate) ในอาหารแต่ละมื้อ เพื่อควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดอย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะในผู้ป่วยเบาหวานและผู้ที่ต้องการควบคุมน้ำหนักหรือทำ IF/Low-carb diet การนับคาร์บช่วยให้สามารถปรับปริมาณอินซูลินหรือวางแผนมื้ออาหารได้เหมาะสมกับเป้าหมายสุขภาพ (American Diabetes Association, 2024) ทั้งนี้ คาร์โบไฮเดรตในอาหารไทยมีหลากหลาย เช่น ข้าว ก๋วยเตี๋ยว […]

มะเขือเทศ กับ ผิว: ประโยชน์และข้อควรรู้เพื่อสุขภาพผิวที่ดี

มะเขือเทศ กับ ผิว: ประโยชน์และข้อควรรู้เพื่อสุขภาพผิวที่ดี อัปเดตล่าสุด: พฤกษภาคม 2569 มะเขือเทศเป็นแหล่งไลโคปีนและวิตามินซีที่ช่วยปกป้องผิวจากรังสี UV และลดการอักเสบ เราควรบริโภควันละ 100-150 กรัม เช่น มะเขือเทศสดหรือในสลัด เพื่อผิวดูสุขภาพดี มะเขือเทศอุดมด้วยไลโคปีนและวิตามินซี ช่วยปกป้องผิวจากแสงแดดและลดการอักเสบ ควรรับประทานวันละ 100-150 กรัม เหมาะสำหรับผู้ต้องการผิวสุขภาพดี มะเขือเทศ กับ ผิว คืออะไร? มะเขือเทศ (Tomato) เป็นผักผลไม้ที่ได้รับความนิยมในอาหารไทยและทั่วโลก โดยเฉพาะในด้านโภชนาการที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพผิว มะเขือเทศมีสารต้านอนุมูลอิสระสำคัญอย่างไลโคปีน (Lycopene) และวิตามินซี (Vitamin C) ซึ่งมีบทบาทในการปกป้องเซลล์ผิวจากความเสียหายของรังสีอัลตราไวโอเลต (UV) และลดกระบวนการอักเสบในผิวหนัง การบริโภคมะเขือเทศอย่างสม่ำเสมอจึงมีส่วนช่วยให้ผิวแลดูสดใส สุขภาพดี และลดความเสี่ยงต่อการเกิดริ้วรอยก่อนวัย (สถาบันโภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล, 2566) กินมะเขือเทศแล้วแก้มแดงจริงหรือ? กลไกการเปลี่ยนสีผิวหลังรับประทานมะเขือเทศ การรับประทานมะเขือเทศไม่ได้ทำให้แก้มแดงโดยตรง แต่สารไลโคปีนในมะเขือเทศจะสะสมในผิวหนังและช่วยให้ผิวดูอมชมพูขึ้นเมื่อรับประทานต่อเนื่องเป็นเวลานาน ไลโคปีนมีคุณสมบัติต้านอนุมูลอิสระสูง ช่วยลดการทำลายคอลลาเจนและอีลาสตินในผิว ทำให้ผิวดูเปล่งปลั่งและมีสุขภาพดีมากขึ้น (Rizwan et al., 2011) […]

5 อาหารที่มีแคลเซียมสูง สำหรับผู้สูงอายุที่ไม่ชอบดื่มนม

อัปเดตล่าสุด: พฤษภาคม 2569 อาหารที่มีแคลเซียมสูงคือแหล่งอาหารไทยเช่นงาดำ (1,228 มก./100 กรัม) และปลาเล็กปลาน้อย (537 มก./100 กรัม) ช่วยเสริมความแข็งแรงของกระดูก เช่นในเมนูน้ำพริกกะปิปลาทู งาดำและปลาเล็กปลาน้อยมีแคลเซียมสูงมาก ผู้สูงอายุควรได้รับแคลเซียม 800–1,000 มก./วัน ผักใบเขียวและเต้าหู้เป็นทางเลือกที่ดีนอกจากนม ปัจจัยบางอย่างอาจลดการดูดซึมแคลเซียม อาหารที่มีแคลเซียมสูงคืออะไร? อาหารที่มีแคลเซียมสูง (High-Calcium Foods) หมายถึงอาหารที่ให้ปริมาณแคลเซียมมากกว่าปกติในแต่ละหน่วยบริโภค เช่น งาดำ ปลาเล็กปลาน้อย เต้าหู้ ผักใบเขียว และกุ้งแห้ง โดยแคลเซียมเป็นแร่ธาตุสำคัญในการเสริมสร้างกระดูกและฟันให้แข็งแรง ลดความเสี่ยงกระดูกพรุนและหกล้มในผู้สูงอายุ (กรมอนามัย, 2566) อาหารเหล่านี้จึงเหมาะสำหรับผู้สูงอายุที่ต้องการดูแลสุขภาพกระดูกเป็นพิเศษ อาหารที่มีแคลเซียมสูงช่วยอะไรกับผู้สูงอายุ? การรับประทานอาหารที่มีแคลเซียมสูงช่วยลดความเสี่ยงกระดูกพรุนและกระดูกหักในผู้สูงอายุ เนื่องจากเมื่ออายุมากขึ้นร่างกายจะดูดซึมแคลเซียมได้น้อยลงและมีการสูญเสียแคลเซียมมากขึ้น การเสริมแคลเซียมจากอาหารจึงช่วยชะลอการสลายของกระดูกและลดอุบัติเหตุจากการหกล้ม (WHO, 2023) โดยเฉพาะในกลุ่มผู้หญิงหลังหมดประจำเดือนและผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป เสริมความแข็งแรงของกระดูกและฟัน แคลเซียมเป็นองค์ประกอบหลักของกระดูกและฟัน การได้รับแคลเซียมเพียงพอจะช่วยให้กระดูกแน่น แข็งแรง ลดโอกาสเกิดฟันผุและกระดูกหัก (U.S. Department of Agriculture, FoodData Central) […]

ชาไทย กี่แคล: รู้พลังงานจริงก่อนดื่มทุกวัน

ชาไทย กี่แคล: รู้พลังงานจริงก่อนดื่มทุกวัน อัปเดตล่าสุด: พฤษภาคม 2569 ชาไทย (Thai Iced Tea) เป็นเครื่องดื่มที่มีรสชาติเป็นเอกลักษณ์ แต่สำหรับสายสุขภาพ คำถามที่พบบ่อยที่สุดคือ ชาไทยกี่แคล? ชาไทย 1 แก้ว (16 ออนซ์) ให้พลังงาน 250–350 kcal ไข่มุกหรือท็อปปิ้งเพิ่มแคลอรีอีก 100–150 kcal สูตรลดน้ำตาลช่วยลดแคลอรีเหลือ 40–120 kcal ควรเลือกสูตรหวานน้อย ลดความเสี่ยงโรคเรื้อรัง ชาไทย กี่แคล? ชาไทย 1 แก้วขนาด 16 ออนซ์ (ประมาณ 450 มล.) ให้พลังงานเฉลี่ย 250–350 แคลอรี ซึ่งเทียบเท่ากับขนมหวานอย่างลอดช่อง โดยเฉพาะสูตรยอดนิยมที่ใช้ชาดำ น้ำตาล นมข้นหวาน และนมข้นจืด ซึ่งเป็นน้ำตาลและไขมันเป็นแหล่งพลังงานหลัก (สถาบันโภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล, 2566)  ทำไมเราถึงต้องเช็กว่า “ชาไทยกี่แคล”? การตรวจสอบว่า […]

ก๋วยเตี๋ยวเรือ มีกี่แคล?

ก๋วยเตี๋ยวเรือ มีกี่แคล? อัปเดตล่าสุด: พฤษภาคม 2569 หนึ่งในอาหารจานเดียวยอดนิยมของคนไทย คือ ก๋วยเตี๋ยวเรือ  ซึ่งจะประกอบไปด้วยเส้นก๋วยเตี๋ยว เนื้อสัตว์ น้ำซุปเข้มข้น และเครื่องเคียง เช่น ถั่วงอกดิบ ใบโหระพา และกากหมู หลายคนอาจสงสัยว่า ก๋วยเตี๋ยวเรือ มีกี่แคล? โดยทั่วไป 1 ถ้วย (ประมาณ 200 กรัม) ให้พลังงานและโซเดียมสูงกว่าเมนูก๋วยเตี๋ยวประเภทอื่น เนื่องจากก๋วยเตี๋ยวเรือมีน้ำซุปที่เข้มข้นและเครื่องปรุงรสจัด การรู้ปริมาณแคลอรี่และโซเดียมในแต่ละถ้วยจึงสำคัญต่อผู้ที่ต้องการควบคุมน้ำหนักและสุขภาพ (สถาบันโภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล) ก๋วยเตี๋ยวเรือ มีกี่แคล? ปริมาณแคลอรี่ในก๋วยเตี๋ยวเรือขึ้นกับส่วนผสมและปริมาณเส้น โดยเฉลี่ย 1 ถ้วย (200 กรัม) ให้พลังงานประมาณ 300 กิโลแคลอรี่ ซึ่งเป็นค่ากลางสำหรับสูตรมาตรฐานที่ไม่ใส่กากหมูหรือไขมันเพิ่ม หากเติมกากหมูหรือเลือดหมู จะเพิ่มแคลอรี่ขึ้นอีก อีกทั้งการเลือกเส้นและท็อปปิ้งก็มีผลต่อพลังงานรวมในแต่ละมื้อ มีรายงานว่าก๋วยเตี๋ยวเรือบางสูตรอาจให้พลังงานสูงถึง 897 กิโลแคลอรี่ต่อถ้วย ดังนั้นการเจาะจงเลือกวัตถุดิบและรู้ว่า ก๋วยเตี๋ยวเรือ มีกี่แคล? จึงสำคัญมากต่อการควบคุมพลังงาน โซเดียมในก๋วยเตี๋ยวเรือมีเท่าไร? ก๋วยเตี๋ยวเรือ 1 […]

10 เครื่องดื่มคลายร้อน สุขภาพดี ช่วงสงกรานต์

  อัปเดตล่าสุด: เมษายน 2569 ในช่วงอากาศร้อน การได้ดื่มเครื่องดื่มเย็นๆ เพื่อดับกระหาย เป็น เครื่องดื่มคลายร้อน ของร่างกายได้ จะทำให้ร่างกายลดอาการร้อนใน ป้องกันภาวะฮีทสโตรก ของร่างกายได้​ แม้เมืองไทยจะมีทางเลือกของเมนูเครื่องดื่มที่หลากหลาย แต่อย่างไรก็ตามเราก็ยังจำเป็นที่จะต้องคำนึงถึงประโยชน์ต่อสุขภาพ เช่น ปริมาณน้ำตาล คุณค่าทางสารอาหาร อีกด้วย เครื่องดื่มคลายร้อน มีประโยชน์อย่างไร เครื่องดื่มคลายร้อนเป็นตัวช่วยสำคัญสำหรับคนไทยในช่วงอากาศร้อน โดยเฉพาะเทศกาลสงกรานต์ที่อุณหภูมิสูงขึ้น การดื่มเครื่องดื่มที่เหมาะสมช่วยลดความเสี่ยงของภาวะขาดน้ำและฮีทสโตรก (heat stroke) ได้อย่างมีประสิทธิภาพ เครื่องดื่มเหล่านี้ยังช่วยเพิ่มความสดชื่น ลดอาการอ่อนเพลีย และช่วยรักษาสมดุลเกลือแร่ในร่างกาย เช่น น้ำเปล่า น้ำสมุนไพร น้ำผลไม้สดที่ไม่เติมน้ำตาล (กรมอนามัย, 2566) การเลือกเครื่องดื่มที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูงและน้ำตาลต่ำ จะช่วยสนับสนุนสุขภาพหัวใจและควบคุมน้ำหนักได้ดียิ่งขึ้น Heat stroke คืออะไร วิธีการป้องกันคืออะไร Heat stroke หรือภาวะลมแดด เป็นอันตรายที่เกิดขึ้นเมื่อร่างกายไม่สามารถระบายความร้อนได้ทัน ส่งผลให้อุณหภูมิร่างกายสูงเกิน 40°C อาการสำคัญ ได้แก่ ตัวร้อนจัด เหงื่อไม่ออก วิงเวียนศีรษะ หายใจเร็ว หากไม่ได้รับการดูแลอาจเป็นอันตรายถึงชีวิต […]

1 2