หน้าแรก ข่าวสารและคลังความรู้ คลังความรู้ อาหารเฉพาะโรค คืออะไร?

อาหารเฉพาะโรค คืออะไร?

อาหารเฉพาะโรค หมายถึง อาหารที่ได้รับการดัดแปลงโดยใช้ความรู้ทางด้านโภชนศาสตร์และสรีรวิทยาของมนุษย์ เพื่อให้เหมาะสมต่อสุขภาพ ภาวะร่างกาย ความเจ็บป่วยและอาการของโรคที่มีอยู่ มุ่งเน้นที่ได้รับสารอาหารและพลังงานอย่างเหมาะสม เพื่อส่งเสริมให้การรักษาด้วยวิธีทางการแพทย์และทางยาให้มีประสิทธิภาพอย่างเต็มที่

จุดประสงค์ในการใช้ อาหารเฉพาะโรค

  1. ให้สารอาหารอย่างเพียงพอและเหมาะสมกับสุขภาพของผู้ป่วยในขณะนั้น
  2. ให้อวัยวะและระบบร่างกายที่ผิดปกติได้รับการฟื้นฟูอย่างเหมาะสม และเป็นไปตามแผนการรักษา
  3. ดำรงและส่งเสริมภาวะโภชนาการให้เป็นไปอย่างเหมาะสม
  4. ให้ความรู้และข้อมูลกับผู้ป่วยในการดูแลตัวเองต่อไปได้

ประเภทของ อาหารเฉพาะโรค

แบ่งตามพลังงาน

  • อาหารที่ให้พลังงานสูง
  • อาหารที่ให้พลังงานต่ำ

แบ่งตามสารอาหาร

  • อาหารไขมันต่ำ
  • อาหารโปรตีนสูง
  • อาหารจำกัดโปรตีน
  • อาหารโซเดียมต่ำ
  • อาหารที่มีใยอาหารสูง
  • อาหารปราศจากใยอาหาร

แบ่งตามลักษณะอื่น ๆ ตามจุดประสงค์เฉพาะ

  • อาหารมังสวิรัติ
  • อาหารที่ลดโอกาสปนเปื้อนเชื้อ (Neutropenic diet)
  • อาหารจำกัดสารอาหารบางประเภท เช่น Low FODMAPs diet

โดยเราอาจอธิบายผ่านการให้ชื่อเพื่อสื่อสารให้ตรงกัน และเข้าใจง่ายมากขึ้นได้ เช่น

อาหารเบาหวาน หมายถึงอาหารที่เหมาะสำหรับผู้เป็นเบาหวาน ซึ่งคุณสมบัติจะเพิ่มใยอาหาร มีโปรตีนสูง เน้นแหล่งไขมันไม่อิ่มตัว และเลี่ยงแหล่งคาร์โบไฮเดรตเชิงเดี่ยวเท่าที่ทำได้

อาหารความดันโลหิตสูง หมายถึง อาหารที่ควบคุมปริมาณโซเดียมให้ไม่เกินที่กำหนดไว้ โดยปรุงให้รสชาติดีผ่านทางเครื่องเทศหรือสมุนไพรอื่น ๆ เน้นใยอาหาร ไขมันไม่อิ่มตัวสูง

อาหารโรคไต หมายถึง อาหารที่มีการควบคุมโซเดียม และโปรตีนรวมไปถึงสารอาหารอื่นๆ ที่แตกต่างกันไปตามระยะการเป็นของโรค

ทั้งนี้ผู้ที่ให้คำแนะนำด้านอาหารเฉพาะโรคจะต้องได้รับการฝึกปฏิบัติโดยเฉพาะอย่างยิ่งการจัดการอาหารแก่ผู้ป่วยที่มีโรคซับซ้อน และมีปัจจัยทางด้านร่างกาย เศรษฐกิจ และสังคมที่แตกต่างกันไป เพื่อทำให้การรักษาพยาบาลมีประสิทธิภาพสูงที่สุด

สอบถามเพิ่มเติม Add Line ปรึกษานักกำหนดอาหาร

ดูแลสุขภาพของคุณให้ถูกวิธี

โปรแกรมปรึกษานักกำหนดอาหารคืออะไร ?

พร้อมรับคำปรึกษาจาก

นักกำหนดอาหารวิชาชีพ

ไม่พลาดบทความด้านโภชนาการ

ของ อีทเวลล์คอนเซปต์ ก่อนใคร

แหล่งอ้างอิง :

  1. รุจิรา สัมมะสุต. หลักการปฏิบัติด้านโภชนบำบัด. ฝ่ายโภชนาการ คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี, กรุงเทพมหานคร 2552
Tag :

    Phasit Kanasirichainon

    นักกำหนดอาหารทาสแมวที่หลุดพ้นจากวงจรดำมืดของการไดเอทจน Binging มาแล้ว สุขกับการยกเวท โยคะและคาร์ดิโอ (เป็นสิ่งสุดท้าย) แสวงหาร้านอาหารใหม่ๆ กินทุกสัปดาห์ รักเรื่องสังคมและมนุษย์ เพื่อเอามาบูรณาการในการเข้าใจ “มนุษย์” ให้มากขึ้นและลากคนออกจาก “หลุมดำ” ของการไดเอทที่แสนเฮงซวยสำหรับ "ทุกชีวิตที่เกิดมาบนโลกนี้"

    บทความอื่นๆ

    โยเกิร์ต-กี่แคล-EWC
    • จานนี้กี่แคล

    โยเกิร์ต กี่แคล?

    โยเกิร์ต เป็นเมนูที่หลายคนนึกถึงทันทีเวลาหิวเบา ๆ ระหว่างวัน หรือวันที่อยากกินอะไรที่ดูสบายท้อง จะกินเปล่า ๆ ก็ได้ ใส่ ผลไม้ก็อร่อย แถมช่วงหลังยังมีโยเกิร์ตโปรตีนสูง โยเกิร์ตไขมันต่ำ หรือโยเกิร์ตสตรอเบอรี่ แต่เคยสงสัยไหมว่า… โยเกิร์ตแต่ละแบบให้พลังงานต่างกันแค่ไหน? แล้วที่เราคิดว่า “ถ้วยเดียวไม่น่ามีอะไร” จริง ๆ แล้วกี่แคลกันแน่ โยเกิร์ต 1 ถ้วย กี่แคล? โดยเฉลี่ย โยเกิร์ต 1 ถ้วย (ประมาณ 100–150 กรัม) ให้พลังงานต่างกันตามชนิด ดังนี้ ตัวเลขอาจเพิ่มขึ้นได้อีก หากมีการเติมน้ำผึ้ง ธัญพืช หรือท็อปปิ้งอื่น ๆ พลังงานของโยเกิร์ตมาจากอะไรบ้าง? ทำไมโยเกิร์ตบางถ้วยแคลสูง? เคล็ดลับกินโยเกิร์ตให้สุขภาพดี อยากกิน โยเกิร์ต คำแนะนำสำหรับผู้มีโรคประจำตัว โยเกิร์ตเป็นอาหารที่ ยืดหยุ่นมาก จะกินเป็นของว่าง เบรกระหว่างวัน หรือมื้อเบา ๆ ก็ได้ พลังงานอาจเริ่มตั้งแต่หลักสิบไปจนเกือบสองร้อยแคลต่อถ้วย ขึ้นอยู่กับชนิดและสิ่งที่เราเติมเข้าไปแค่ รู้ว่าเลือกแบบไหน และกินเท่าไหร่ […]

    4Rsฟื้นฟูร่างกาย หลังออกกำลังกาย -EWC
    • Food and Nutrition

    4 สูตร ฟื้นฟูร่างกายหลังออกกำลังกาย

    เคยไหม… หลังออกกำลังกายอย่างหนักแล้วรู้สึกเพลียสะสม นอนไม่หลับ ปวดเมื่อยไปทั้งตัว หรือแย่กว่านั้นคือ ร่างกายไม่ตอบสนองต่อการฝึกซ้อมในวันถัดไปเท่าที่ควร? หลายคนให้ความสำคัญกับการ “ฝึกให้หนัก” แต่ลืมไปว่า ฟื้นฟูร่างกายหลังออกกำลังกาย (Recovery) คืออีกครึ่งหนึ่งของสมการความสำเร็จในการพัฒนาสมรรถภาพทางกาย หากเราไม่วางแผนการฟื้นฟูอย่างเป็นระบบ ร่างกายจะเข้าสู่ภาวะล้าเรื้อรัง และอาจเสี่ยงต่อการบาดเจ็บ หรือฝึกแล้วไม่เกิดผลที่ต้องการได้เลย หนึ่งในแนวทางที่เรานำมาใช้ เพื่อช่วยให้ร่างกายฟื้นตัวได้เร็วขึ้น นั่นก็คือ หลักการ “4R’s Recovery” ซึ่งประกอบด้วย Rehydrate, Refuel, Repair และ Rest ซึ่งแนวทางนี้ถูกออกแบบมาเพื่อให้ร่างกายฟื้นตัวได้อย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อเตรียมพร้อมให้เราสามารถฝึกซ้อมและบรรลุเป้าหมายของเราได้ 4R’s Recovery : 4 สูตรเร่งการ ฟื้นฟูร่างกายหลังออกกำลังกาย 1. Rehydrate เติมน้ำและเกลือแร่ให้ร่างกาย ในระหว่างการออกกำลังกายและฝึกซ้อม ร่างกายเรามีการสูญเสียน้ำและแร่ธาตุหรืออิเล็กโทรไลต์ผ่านเหงื่อในปริมาณมาก โดยเฉพาะในสภาพอากาศร้อนชื้นของประเทศไทยยิ่งกระตุ้นให้มีการสูญเสียเหงื่อเพิ่มมากขึ้น เมื่อเราเสียเหงื่อ ร่างกายไม่ได้แค่เสียน้ำ แต่ยังเสีย โซเดียมและแร่ธาตุสำคัญต่างๆ เช่น โซเดียม โพแทสเซียม แคลเซียม และแมกนีเซียม เป็นต้น ทั้งนี้หากร่างกายขาดน้ำหรือสูญเสียเหงื่อมากเกินไปโดยไม่ได้รับการทดแทนที่เหมาะสม อาจส่งผลให้เกิดอาการต่าง ๆ […]

    ดูทั้งหมด