เป็นโรคไต กินกะปิ ได้มั้ย ? คำถามที่คนที่เริ่มเป็นโรคไต มักถามกันมา โดยเฉพาะ ลุงป้าน้าอาญาติๆ ที่อยู่ทางภาคใต้ เพราะกะปิ ถือว่าเป็นเครื่องปรุงประจำบ้านเลยทีเดียว
แต่กะปินั้น จริงๆ แล้ว ถือว่าเป็นเครื่องปรุงที่มีทั้งโซเดียมและฟอสฟอรัสจากกุ้งหมักสูงมาก
ใครที่ชอบน้ำพริกกะปิ ผัดสะตอกะปิ หรือแกงที่ใส่กะปิ มาดูกันว่าต้องระวังเรื่องอะไร
ไม่แน่ใจว่าอาหารที่กินอยู่ปลอดภัยสำหรับไตของคุณไหม?
Wello Food คิดให้ครบแล้วทุกมื้อ
เมนูและกับข้าวที่คำนวณโซเดียม โพแทสเซียม ฟอสฟอรัส และโปรตีนมาให้ตามแนวทางผู้ป่วยโรคไตตามระยะของคุณ — แค่เปิดแพ็คแล้วกิน ไม่ต้องนับเองทุกวัน
สั่งเลย
สรุปแล้ว เป็นโรคไต กินกะปิ ได้มั้ย ?
คำตอบคือ กินได้นิดหน่อย —เพราะ โซเดียมและฟอสฟอรัส สูงมาก
จำเป็นต้องควบคุม และคำนวนการใส่อย่างดี
กะปิมีสารอาหารอะไรบ้าง?
| สารอาหาร (กะปิ 1 ช้อนชา/5g) | ปริมาณ | ผลต่อโรคไต |
|---|
| โซเดียม | ~400–600 mg | สูงมาก! ใช้แค่เล็กน้อย |
| ฟอสฟอรัส | ~50–80 mg | จากกุ้งหมัก ดูดซึมได้ดี |
| โปรตีน | ~2–3 g | นับในโควต้าโปรตีน |
| โพแทสเซียม | ~50–70 mg | ปานกลาง |
กะปิ 1 ช้อนชา = โซเดียม 400–600 mg ถ้าทำน้ำพริกกะปิ 1 ถ้วย อาจใช้กะปิ 1–2 ช้อนโต๊ะ = โซเดียม 1,200–3,600 mg จากกะปิอย่างเดียว ยังไม่รวมน้ำปลาและวัตถุดิบอื่น — เกินโควต้าวันแล้วทันที
กะปิในอาหารไทย — พบที่ไหนบ้าง?
- น้ำพริกกะปิ — กะปิปริมาณสูงมาก
- แกงเหลือง แกงส้ม — กะปิในน้ำพริกแกง
- ผัดสะตอกะปิ — กะปิหลายช้อน
- ข้าวคลุกกะปิ — กะปิผัดน้ำมัน
- ส้มตำ — กะปิบางยี่ห้อใส่เล็กน้อย
ถ้าอยากกินกะปิ ทำยังไง?
วิธีใช้กะปิที่ปลอดภัยกว่า
- ใช้กะปิเป็นส่วนผสมน้ำพริกแกง ไม่ใช่ปริมาณมาก
- จำกัดที่ 1/4–1/2 ช้อนชาต่อมื้อ
- วันที่กินกะปิ ลดน้ำปลา ซีอิ๊ว ซอสอื่นลง
- เลือกกะปิคุณภาพดี ไม่ใส่สีผสม
สิ่งที่ต้องหลีกเลี่ยง
- น้ำพริกกะปิเข้มข้น ปริมาณมาก
- กะปิหมักไม่ผ่านความร้อน (ระวังแบคทีเรีย)
- อาหารที่ใช้กะปิ + น้ำปลา + เกลือ ร่วมกัน
กะปิผ่านความร้อน vs กะปิดิบ ควรกินอย่างไหนดีกว่ากัน
กะปิที่ผ่านการปรุงสุก (เช่น ในน้ำพริกที่ผัด หรือในแกง) ปลอดภัยกว่าในแง่แบคทีเรีย และรสเข้มข้นน้อยกว่าเล็กน้อย ทำให้ใช้ปริมาณน้อยกว่าเพื่อให้รสชาติเดียวกัน
ไม่แนะนำให้กินกะปิจิ้มสดๆ กับผลไม้ เพราะจะทำให้ได้รับโซเดียมที่เยอะเกินไป ซึ่งส่งผลเสียต่อไต
แต่ถ้าหากอยากกินน้ำพริกกะปิ หรือเมนูที่กะปิเป็นส่วนผสม Wello Food คำนวนสูตรอาหารมาให้อย่างดี เพื่อให้คุณยังอร่อยได้ และไตไม่ทำงานหนักจนเกินไป ดูเมนูได้เลยที่นี่
คลิก
อ้างอิง
• แนวทางเวชปฏิบัติโรคไตเรื้อรัง สมาคมโรคไตแห่งประเทศไทย พ.ศ. 2565
• KDIGO 2024 CKD Clinical Practice Guideline
• USDA FoodData Central — Nutritional Database
ดูแลสุขภาพของคุณให้ถูกวิธี
โปรแกรมปรึกษานักกำหนดอาหารคืออะไร ?
พร้อมรับคำปรึกษาจาก
นักกำหนดอาหารวิชาชีพ
