เนื้อวัวเป็นแหล่งโปรตีนคุณภาพสูงและธาตุเหล็กที่ดีมาก แต่สำหรับผู้ป่วยโรคไต เนื้อวัวมีข้อพิจารณาที่ต้องดูเพิ่มจากเนื้อหมูเล็กน้อย ทั้งเรื่องฟอสฟอรัสที่สูงกว่าเล็กน้อย และเรื่องกรดยูริกที่อาจเป็นปัญหาถ้ากินมากเกินไป
เปรียบเทียบเนื้อวัวกับเนื้อหมูสำหรับ ผู้ป่วยโรคไต
| ประเภทเนื้อ | โปรตีน (g/100g) | ฟอสฟอรัส (mg/100g) | พิวรีน (เสี่ยงกรดยูริกสูง) | สำหรับผู้ป่วยโรคไต |
|---|
| เนื้อวัวไม่ติดมัน (ต้ม) | ~31 | ~215–240 | ปานกลางสูง | กินได้ จำกัดปริมาณ |
| หมูสันใน (ต้ม) | ~29 | ~220 | ปานกลาง | กินได้ จำกัดปริมาณ |
| อกไก่ (ต้ม) | ~31 | ~220 | ปานกลาง | ดีมาก |
| เนื้อวัวติดมัน | ~25 | ~185 | ปานกลางสูง | จำกัด — ไขมันอิ่มตัวสูง |
| เครื่องในวัว (ตับ ไต) | ~20–26 | ~350–500 | สูงมาก | หลีกเลี่ยง |
เนื้อวัวและเนื้อหมูมีฟอสฟอรัสใกล้เคียงกัน กุญแจสำคัญคือ ปริมาณ และ วิธีปรุง ไม่ใช่ชนิดของเนื้อสัตว์ เนื้อวัวไม่ติดมันต้มสุกเป็นตัวเลือกที่ดีสำหรับผู้ป่วยโรคไต ที่ต้องการความหลากหลายในอาหาร
พิวรีนและกรดยูริก
เนื้อวัวมีสารพิวรีน ในระดับปานกลางถึงสูง ซึ่งเมตาบอไลซ์เป็นกรดยูริก ผู้ป่วยโรคไต ระยะ G3 ขึ้นไปมักมีระดับกรดยูริกในเลือดสูงอยู่แล้ว เพราะไตขับกรดยูริกได้น้อยลง การกินเนื้อวัวมากเกินไปอาจทำให้กรดยูริกสูงขึ้น ซึ่งสัมพันธ์กับการเสื่อมของไตที่เร็วขึ้น
วิธีปรุงและปริมาณที่แนะนำ
- เลือกเนื้อไม่ติดมัน เช่น เนื้อสันนอก สันใน หรือเนื้อสะโพก
- ต้ม นึ่ง หรืออบ ไม่ย่างไฟแรงที่ทำให้เกิดสาร Heterocyclic Amines ซึ่งเป็นสารก่อมะเร็ง
- ล้างน้ำก่อนปรุง ทิ้งน้ำต้มครั้งแรก เพื่อลดฟอสฟอรัสและพิวรีน บางส่วน
- ปริมาณแนะนำ 60–90 g ต่อมื้อ ไม่เกิน 2–3 ครั้งต่อสัปดาห์
- หลีกเลี่ยงเครื่องในวัวทุกชนิด เพราะฟอสฟอรัสและพิวรีนสูงมาก
สรุป: เป็นโรคไต กินเนื้อวัว ได้มั้ย
กินได้ในปริมาณที่ควบคุม เนื้อวัวไม่ติดมันต้มสุกเป็นโปรตีนคุณภาพสูงที่เหมาะกับผู้ป่วยโรคไต ปริมาณไม่ควรเกิน 60–90 g ต่อมื้อ และไม่ควรกินทุกวัน สลับกับปลาหรือไก่เพื่อลดความเสี่ยงจากพิวรีนและกรดยูริก
อ้างอิง
- Fouque, D., & Aparicio, M. (2007). Eleven reasons to control the protein intake of patients with chronic kidney disease. Nature Clinical Practice Nephrology, 3(7), 383–392. https://doi.org/10.1038/ncpneph0524
- KDIGO CKD Work Group. (2024). KDIGO 2024 clinical practice guideline for the evaluation and management of chronic kidney disease. Kidney International Supplements, 14(1), 1–117.
- Sánchez-Lozada, L. G., Lanaspa, M. A., Cristóbal-García, M., García-Arroyo, F., Soto, V., Cruz-Robles, D., Nakagawa, T., Yu, M. A., Kang, D. H., & Johnson, R. J. (2012). Uric acid-induced endothelial dysfunction is associated with mitochondrial alterations and decreased intracellular ATP concentrations. Nephron Experimental Nephrology, 121(3–4), e71–e78. https://doi.org/10.1159/000345509
- U.S. Department of Agriculture. (2023). FoodData Central. https://fdc.nal.usda.gov
- สมาคมโรคไตแห่งประเทศไทย. (2565). ข้อแนะนำเวชปฏิบัติโรคไตเรื้อรังก่อนการบำบัดทดแทนไต พ.ศ. 2565. สมาคมโรคไตแห่งประเทศไทย.
ไม่แน่ใจว่าอาหารที่กินอยู่ปลอดภัยสำหรับไตของคุณไหม?
Wello Food คิดให้ครบแล้วทุกมื้อ
เมนูและกับข้าวที่คำนวณโซเดียม โพแทสเซียม ฟอสฟอรัส และโปรตีนมาให้ตามแนวทางผู้ป่วยโรคไตตามระยะของคุณ — แค่เปิดแพ็คแล้วกิน ไม่ต้องนับเองทุกวัน
สั่งเลย
ดูแลสุขภาพของคุณให้ถูกวิธี
โปรแกรมปรึกษานักกำหนดอาหารคืออะไร ?
พร้อมรับคำปรึกษาจาก
นักกำหนดอาหารวิชาชีพ